Đầu tháng 11/2026, clip trong chiếc VF3 lan khắp mạng, sự tình ra sao thì chưa ai rõ, mình cũng không đoán già đoán non. Ở ta, bị cắm sừng là cái tiếng theo người ta cả đời. Nên có người im lặng, giữ thể diện cho nhà chồng, cho bố mẹ họ hàng 2 bên, có người không nhịn nổi thì làm bung bét ra cho người kia mất mặt hơn mình.
I - IM LẶNG GIỮ THỂ DIỆN
Biết chồng có người khác, hay vợ có người khác, nhiều người im lặng vì con cái, vì sợ 2 bên nội ngoại biết. Theo báo Người Lao Động năm 2021, có 1 cặp vợ chồng cãi vã nhiều năm, bí mật ly thân từ năm 2000, “Hàng xóm, người thân, thậm chí 2 con không hề biết chuyện này”. Cuối năm 2020 con cái lớn cả rồi, người vợ mới gửi đơn ra tòa. Trước tòa, người chồng nói họ cố giữ cuộc hôn nhân ấy “bởi trách nhiệm đối với 2 con, thể diện với hàng xóm”.
Ra tòa thì chuyện gì cũng dễ thành “mâu thuẫn gia đình” cả. Năm 2019, theo số liệu ngành tòa án báo Thanh Niên dẫn, ly hôn do mâu thuẫn gia đình chiếm 84,2%, còn trong đó bao nhiêu vụ là ngoại tình thì chẳng ai tách ra. Ấy vậy mà khi các nhà xã hội học đi khảo sát, 1 nghiên cứu đăng trên tạp chí Khoa Học Xã Hội Thành phố Hồ Chí Minh lại thấy nguyên nhân ly hôn “phổ biến là các vấn đề liên quan đến ngoại tình”. Bên Hàn Quốc, thống kê ly hôn có hẳn mục ngoại tình đàng hoàng, mà năm 2017 chỉ 7,1% số vụ ghi lý do ấy, còn 43,1% ghi “khác tính cách” (1 người ở Trung tâm Tư vấn Pháp luật Gia đình Hàn Quốc bảo với báo là những lý do cụ thể trước kia nấp sau chữ khác tính cách, giờ mới bắt đầu lộ ra). Nói cho dễ hiểu, chữ “mâu thuẫn”, chữ “không hợp nhau” rộng lắm, nhà nào muốn giữ thể diện cho cả 2 bên thì cứ gọi chung như thế cho lành.
Anh em đọc Kiều chắc còn nhớ Hoạn Thư. Biết chồng là Thúc Sinh lấy Kiều làm lẽ, việc đầu tiên Hoạn Thư nghĩ tới là mặt mũi mình: “Xấu chàng mà có ai khen chi mình! / Vậy nên ngảnh mặt làm thinh”. Chồng xấu thì vợ cũng xấu lây, nên phải giấu kín. Ngảnh mặt làm thinh, chứ có tha đâu (ở ta cứ nói ghen kiểu Hoạn Thư là ai cũng hiểu). Cùng lúc ấy nàng đã tính: “Làm cho cho mệt cho mê, / Làm cho đau đớn ê chề cho coi!”.
Karenin trong Anna Karenina của Tolstoy cũng chả khác. Biết chắc vợ ngoại tình, ông ngồi trong xe ngựa tính kế là: “rửa vết bùn nhơ do người vợ sa ngã vấy lên”. Vợ làm sai mà ông thấy chính mình bị bôi bẩn. Ông gạt chuyện ly hôn, quyết giữ vợ ở lại, “giấu không cho mọi người biết chuyện xảy ra”. Tolstoy viết thêm: “và nhất là (ông cũng không dám thú nhận với bản thân điều này) trừng phạt nàng”. Ông sợ ly hôn xong vợ lại được đường hoàng ăn ở với người kia, nên tự nhủ: “Ta không thể đau khổ đã đành nhưng cả vợ ta lẫn hắn cũng không được phép sung sướng!”. Ở ta, chuyện nhất định không ký đơn ly hôn chỉ để 2 người kia khỏi đến được với nhau, chắc nhiều anh chị từng nghe rồi.
Ngoài đời có khác gì đâu, chỉ là chẳng ai nghĩ đó là trả thù. Năm 2024, 1 anh viết thư lên VnExpress kể chuyện vợ có quan hệ với đồng nghiệp. Anh tha thứ, giữ kín, “Chuyện này tôi không nói với ai, dù là nội ngoại”. Nhưng hôm ấy về tới nhà, anh “tát vợ một cái”. Bao năm sau, “lâu lâu nằm bên nhau, tôi nhắc nhẹ”. Anh nhắc nhẹ thôi, mà bao năm vẫn nhắc.
Nhắc nhẹ được như anh ấy còn là nhẹ nhàng chán. Nhiều nhà thì không nhắc mà đay nghiến, cứ cãi nhau là có người gào mồm lên đào lại chuyện cũ, nào “súc vật”, nào “chỉ có chó mới đi như thế”, câu nào cũng cay nghiệt hết chỗ nói, cho người kia bẽ mặt ngay trong nhà mình. Người bị nói thì tổn thương, người nói cũng chẳng sướng gì, vì mỗi lần nói lại là mỗi lần mình sống lại cái lúc bị phản bội. Cứ thế, nhà nào giữ kiểu này thì vợ chồng mỗi năm 1 xa nhau hơn, dù 2 bên nội ngoại nhìn vào vẫn tưởng chăn ấm đệm êm.
II - CHO NGƯỜI KIA MẤT MẶT HƠN MÌNH
Im lặng hay đăng clip thì người kia cũng phải trả giá cả, chỉ khác ở số người được ngồi xem. Mà im lặng thì phải nhịn được, có người không nhịn nổi. Năm 1971, 1 nhà tâm lý học Mỹ nghe lại băng ghi âm các buổi trị liệu và thấy xấu hổ chuyển thành sự cay cú nhanh như chớp, cay vì bị làm nhục. Nghĩa là mình bẽ mặt rồi thì phải làm cho người kia nhục nhã hơn mình và phải có người chứng kiến thì mới hả hê.
Cứ thử nghĩ tới 1 người chồng bắt quả tang vợ đi với người khác. Cái phút ấy chắc là phút nhục nhất đời anh ta. Giơ điện thoại lên, chỉ mấy giây anh ta đã từ người bị lừa thành người cầm bằng chứng, người ra lệnh. Lôi người ta ra, túm, quay sát mặt, mỗi động tác là đòi lại 1 chút sĩ diện vừa mất.
Ông bà dạy nói có sách, mách có chứng, mà mách là mách với 1 người cụ thể (bố mẹ 2 bên, hay tòa lúc ra ly hôn). Bằng chứng thì giữ trong máy là đủ, đăng lên là chuyện khác hẳn, đấy là tuyên án. Người ta muốn 2 người kia khỏi ngóc đầu lên được: vợ ra chợ có người chỉ trỏ, nhân tình đi làm có người xì xào.
Ngày xưa có hủ tục cạo đầu bôi vôi người ngoại tình rồi rong đi khắp làng. Năm 2024, khi xử 1 vụ đánh ghen rồi đăng clip ở Hà Nội, tòa ghi rõ các bị cáo làm thế “với mục đích làm cho bị hại thấy nhục nhã trước người khác”.
Đăng xong là những phút giây hả hê. Anh ta ngồi nhìn lượt chia sẻ nhảy lên vùn vụt, mỗi lượt như thêm 1 cái tát vào mặt 2 người kia. Bình luận thì có người vào khen anh ta hiền, kiềm chế giỏi, có người kêu đấm chết 2 người kia đi. Người đang bóc phốt mà được khen thì sướng lắm, cứ như vừa được trả lại cái thể diện.
Khổ nỗi cách này thì mình cũng phải trả giá. Các cụ bảo vạch áo cho người xem lưng, người cầm máy quay 2 người kia mà quay luôn cả mình: giọng quát tháo, chửi bới, cái tay túm, cơn mất bình tĩnh đều nằm trong clip, mai kia xem lại thì quê 1 cục. Có người khen đấy, mà chuyện cắm sừng ở ta xưa nay vẫn là trò đùa. Người quay clip cũng có thể vướng vòng lao lý: năm 2020 ở Huế, 1 nhóm đi đánh ghen rồi quay clip đăng lên mạng, mấy tháng sau người cầm điện thoại quay clip cũng bị khởi tố.
III - NGƯỜI XEM CŨNG GIỮ MẶT
Kéo xuống bình luận dưới clip VF3, những câu chửi chuyện ngoại tình có nhưng rôm rả hơn là những câu chê thân thể người đàn ông trong xe: “vừa bé vừa ngắn”, “Nhỏ,ngắn. Kaka”. Cười nhạo thì mình được xem cho bằng hết mà vẫn đứng cao hơn người trong clip.
Chửi người ngoại tình thì mình thấy ngay mình khác họ, nhà mình đâu có chuyện ấy. Có mấy thí nghiệm ở Mỹ cho thấy người đang áy náy về chuyện của chính mình thì đôi khi phẫn nộ với lỗi người khác hăng hơn, phẫn nộ xong lại thấy mình là người tốt. Karenin cũng từng coi thường những ông chồng bị vợ phụ bạc, đến khi chuyện rơi vào nhà mình mới tự nhủ: “Bây giờ đến lượt ta”.
IV - VÀI NĂM SAU
Cơn cay cú rồi cũng nguôi ngoai, có khi chỉ sau vài tuần. Cái clip thì thu hồi kiểu gì được, vài năm sau vẫn có người trong nhóm Zalo nào đó gửi đi gửi lại. Đến lúc ấy có khi 2 người đã mỗi người 1 ngả, đã có vợ mới, chồng mới. Người mới cũng xem được, rồi mỗi lần giận nhau lại lôi chuyện cũ ra nhắc đi nhắc lại. Họ hàng thì cứ giỗ chạp, cưới xin là có người nói ra nói vào, người biết rồi kể cho người chưa biết.
Nhiều người bị phản bội sinh ra hay hoài nghi, nghĩ ngợi nhiều hơn, người mới về muộn 1 chút cũng đủ mất ngủ cả đêm. Năm 2017, 1 nhóm nhà tâm lý học Mỹ theo dõi 484 người qua 2 mối quan hệ liên tiếp, thấy ai từng nghi người cũ ngoại tình thì sang mối sau, khả năng lại nghi người mới cao gấp 4 lần.
Người xem những clip như thế kỹ nhất có khi lại là đứa con, lúc nó đủ lớn để tự tìm trên mạng. Nó sẽ thấy mẹ mình với người khác và thấy luôn bố mình lúc đang gào thét, cay cú.
Anh chị muốn người kia trả giá hay muốn thiên hạ biết người kia phải trả giá?