Vụ lừa kỳ nghỉ bị khởi tố ở Hà Nội dính tới 2.700 tỷ, có cụ ký tới 74 hợp đồng. Mà kỳ nghỉ mới chỉ là 1 cái tên trong 1 danh sách rất dài.
Không có kiểu lừa nào giống kiểu nào, vì mỗi kiểu nhắm vào 1 chỗ khác nhau trong con người. Có thứ đánh vào lòng tham, có thứ đánh vào nỗi sợ, dọa cụ sắp đi tù, sắp gặp họa. Có thứ đánh vào nỗi sợ cái chết, bán cho cụ đang bệnh 1 tia hy vọng giả. Có thứ đánh vào sự cô đơn, cho cụ cái cảm giác còn được ai đó cần. Có thứ đánh vào tình thương con, thứ thiêng liêng nhất đời người.
Bọn lừa chẳng cần bố mẹ bạn kém hiểu biết gì hết. Chúng đánh thẳng vào lòng thương người, nỗi sợ, sự cô đơn, lòng tin, những thứ làm nên 1 con người tử tế. Dưới đây là 6 kiểu mình thấy hay gặp nhất.
I - HỘI THẢO TẶNG QUÀ VỀ TẬN LÀNG
1 nhóm về thôn làng, thuê cái hội trường hoặc nhà văn hóa, nhờ trưởng thôn hoặc hội người cao tuổi phát giấy mời tận tay, ghi rõ cứ đến là có quà. Hôm đầu họ tặng thật, dầu ăn, mì chính, trứng, cái ô, chẳng mất gì nên các cụ rủ nhau đi đông. Sau đó họ bán 1 món rẻ, cỡ hộp viên nghệ trăm nghìn, ai mua họ trả lại tiền ngay tại chỗ, tặng luôn hàng, gọi là lộc tri ân. Làm vài lần như thế, cả hội trường tin rằng cứ mua là được hoàn tiền, công ty này tử tế thật. Tới khi dân tin sái cổ rồi, họ tung ra cái nồi, cái máy massage, hộp hồng sâm giá mười mấy triệu, dọa thêm mấy bệnh người già hay mắc cho sợ, bảo mua nhanh kẻo hết suất, đầu giờ chiều quay lại hoàn tiền hết. Các cụ tranh nhau nộp. Rồi họ lên xe đi mất. Ở Tân Kỳ, Nghệ An, 1 nhóm bán món chưa tới 1 triệu với giá 10 triệu, hơn 350 người dính bẫy, có cụ biết mình bị lừa thì ngất tại chỗ. Ở quê người ta sống bằng lòng tin và cả nể, thấy hàng xóm mua mà mình đứng ngoài thì kỳ. Hiểm nhất là màn hoàn tiền thật mấy lần đầu, mắt đã thấy tiền về thật rồi thì các ông các bà còn đề phòng đề phèo gì nữa.
II - THẦN Y NHÀ 3 ĐỜI VÀ MẠO DANH ĐÀI TRUYỀN HÌNH
Cái này quá quen rồi. Bật YouTube hay Facebook lên là gặp 1 ông lương y gia truyền, 1 thầy thuốc nhà 3 đời, chữa khỏi xương khớp, tiểu đường, huyết áp, có khi cả ung thư, hôi miệng thối chân, suy gan suy thận, tiểu đêm, đủ cả, bằng 1 bài thuốc bí truyền. Có ông tên Nguyễn Tiến Nam tự xưng chữa bách bệnh bằng nước ion kiềm, thu tiền từng ngày uống nước, ép mua máy lọc 3 tới 40 triệu, gom gần 100 tỷ. Có đường dây thuốc xương khớp Hoàng Minh Đường lấy cây cỏ chẳng rõ nguồn gốc trộn tân dược cho công hiệu nhanh, bán gần 87.000 đơn, thu hơn 227 tỷ, bao nhiêu cụ uống vào phù nề, hoại tử.
Để cụ tin, tụi nó còn cắt ghép logo VTV, lấy hình lấy giọng biên tập viên, giờ dùng cả AI ghép mặt người dẫn quen thuộc, làm clip y như 1 bản tin thật. Riêng giả mạo VTV, công an rà ra mấy chục trang, có trang giả thời sự VTV gần nửa triệu người theo dõi. Rồi lập fanpage giả bệnh viện 108, 103, Bạch Mai, cho 1 đứa sale 20 tuổi đóng vai thiếu tướng phó giám đốc viện, gọi điện dọa cụ sắp mù, sắp liệt rồi bán thuốc. Công ty tên Sparta làm đúng trò mèo này, thuốc giá vốn 25 nghìn bán 2 tới 2,5 triệu 1 hộp, lừa hơn 7.000 người bệnh, ẵm gần 50 tỷ.
Kiểu này đánh cùng lúc vào 2 thứ. 1 là nỗi sợ lớn nhất của tuổi già, sợ bệnh, sợ liệt giường thành cục nợ cho con, nên 1 tia hy vọng dù vô lý cũng đủ để cụ bám vào. 2 là ông bà mình tin truyền hình, tin cái áo blouse trắng gần như tuyệt đối, cả đời nghe gì trên tivi cũng cho là thật. Lũ lừa đảo lấy đúng cái uy tín đó khoác lên người, nên cụ chẳng còn nghi ngờ gì nữa. Thứ nó bán cho cụ là cái hy vọng mình sẽ khỏe, sẽ không làm khổ con khổ cái, hộp thuốc chỉ là cái cớ.
III - SỮA GIẢ CHO NGƯỜI GIÀ, NGƯỜI BỆNH
Cái này khá giống kiểu thứ 2. Nghe vô lý mà có thật, quy mô to vật vã: 1 đường dây làm tới 573 loại sữa bột giả, nhằm thẳng vào người tiểu đường, suy thận, người già, bà bầu, trẻ sinh non, quảng cáo có tổ yến, đông trùng hạ thảo nhưng thực ra chẳng có gì, chất lượng có thứ chưa đạt nổi 70% công bố, thu gần 500 tỷ. Rồi vụ sữa Hiup, giá xuất xưởng hơn 87 nghìn 1 hộp mà bán ra hơn nửa triệu, có cả người nổi tiếng lên quảng cáo, chủ mưu đã lĩnh 30 năm tù. Cái ác của kiểu này là người mua sữa phần lớn không mua cho mình. Họ mua cho cha mẹ già, cho người ốm trong nhà, mua vì thương, vì lo, vì muốn người thân khỏe hơn được ngày nào hay ngày đó. Càng thương càng móc tiền, ai ngờ thứ mình mua về đút cho người mình thương lại là đồ giả.
IV - SỞ HỮU KỲ NGHỈ
Kiểu này mình đã viết kỹ ở mấy kỳ trước. Đại ý là họ mời cụ dự hội thảo sang ở khách sạn 5 sao, tặng voucher du lịch, rồi vây cụ mấy tiếng liền ép ký hợp đồng vài trăm triệu tới cả tỷ, hứa nghỉ dưỡng đẳng cấp, hứa cho thuê lại, bán lại sinh lời cao, sau đó dựng lên bên mua lại giả để moi thêm phí kích hoạt, phí chuyển nhượng. Đường dây bị khởi tố ở Hà Nội dính tới 2.700 tỷ, có cụ ký tới 74 hợp đồng. Cái kéo cụ đặt bút phần nhiều là muốn tự mình lo được cho con cháu 1 chuyến nghỉ tử tế mà không phải ngửa tay phiền ai. 1 nhân viên đi lừa từng khai đại ý là: cô cứ xoay thêm tiền vào, 1, 2 tuần là nhận cục lớn, vừa sinh lời vừa giấu được con cái. Cái vế giấu được con cái mới là chỗ thâm, vì nó chiều đúng cái bụng người già muốn âm thầm làm 1 cú cho cả nhà rồi mới khoe, chứ không muốn bị con ngăn.
V - GIẢ DANH CÔNG AN
Gọi tới báo cụ dính đường dây ma túy, rửa tiền, đọc vanh vách tên, ngày sinh, số căn cước, dọa sắp có lệnh bắt. Cụ định gọi cho con thì nó quát đây là bí mật điều tra, lộ ra là đi tù cả nhà. Giờ còn mở video cho cụ thấy 1 người mặc cảnh phục ngồi đọc lệnh bắt chính cụ, cụ nào mà chẳng hoang mang lo sợ. Nó bảo muốn chứng minh trong sạch thì chuyển hết tiền vào tài khoản tạm giữ, kiểm tra xong trả lại. Rất nhiều cụ chuyển khoản luôn, 1 cụ bà ở Hà Nội cứ thế chuyển 32 lần, mất 15 tỷ. Thế hệ ông bà mình lớn lên trong sự nể sợ chính quyền, công an gọi là tim đập chân run. Nó chẳng cần cụ ngu, nó cần cụ sợ, mà sợ tới mức đó thì ai cũng làm theo như cái máy.
VI - GIẢ CON CHÁU GẶP NẠN
Gọi hoặc nhắn báo con cháu vừa gây tai nạn hoặc đang cấp cứu phải mổ gấp, cần tiền ngay. Giờ tụi nó ghép được cả mặt cả giọng con cháu, gọi video mờ mờ rồi nghẹn ngào giục chuyển tiền. Nhiều phụ huynh chuyển từ 20 tới 200 triệu, có đợt riêng ở Bệnh viện Chợ Rẫy 7 phụ huynh chuyển tổng hơn 300 triệu chỉ vì nghe con đang cấp cứu. Cái này không cho người ta kịp thở. Với 1 người làm cha làm mẹ, chỉ cần nghe con đang gặp nạn là tim thắt lại, máu dồn lên đầu, mọi đề phòng bay sạch. Họ chuyển trước, hỏi sau. Cái phản xạ thấy con đau là lao vào cứu đã rồi tính sau, cái thiêng liêng nhất của 1 người làm cha mẹ, bị lũ khốn ấy biến thành sợi dây giật tiền.
Ngoài 6 kiểu trên, mình thấy còn cả tá kiểu khác. Gọi điện báo trúng thưởng bắt đóng phí nhận quà. Mạo danh điện lực bảo nợ tiền điện sắp cắt. Mạo danh nhân viên ngân hàng dọa khóa tài khoản để moi mã OTP. Dụ đầu tư chứng khoán, tiền ảo lãi khủng. Bói toán phán nhà có vong bắt nộp tiền giải hạn. Giả shipper giao hàng bắt chuyển khoản trước. Lập fanpage từ thiện giả ăn theo bão lũ. Mỗi tháng lại đẻ ra 1 chiêu mới, kể cả ngày không hết.
Đa phần bọn lừa không tấn công vào sự lẩn thẩn của người già. Chúng đánh vào lòng tin, vào nỗi sợ bệnh tật, vào tình thương con, vào cái cả nể, vào nỗi sợ pháp luật, vào sự cô đơn, toàn những thứ làm nên 1 người cha người mẹ tử tế. Càng thương con, càng cả tin, lại càng dễ bị lừa. Bố mẹ bạn đâu có yếu đi, chỉ là cái lòng thương con, cái cả tin, cái tình của họ lại đúng là chỗ bọn lừa nhắm vào.
Lũ này sống khỏe bao năm nay là vì nạn nhân xấu hổ không dám kể. Bị lừa thì giấu nhẹm, sợ con cười, sợ hàng xóm biết dị nghị, ôm cục tức 1 mình rồi thôi. Nạn nhân càng giấu giếm, bọn nó càng an toàn, càng lừa được nhiều người khác.
Kịch bản có thể cũ nhưng nạn nhân thì ngày nào cũng mới. Bạn ngồi đây đọc thì thấy nó lố bịch và rõ mười mươi, nhiều người còn nói họ dại, nói họ tham, đủ cả. Nhưng lấy gì đảm bảo bố mẹ bạn ở nhà không gật đầu tin sái cổ?